GLK8: Controle op reinigen van rookgassen

Het continu voldoen aan emissieeisen van NOx (een rookgas) was al in eerdere criteriaversies van Groen Label Kas (GLK) verplicht bij het gebruik van een WKK in de glastuinbouw. Reiniging van rookgassen vindt plaats met gebruikmaking van ureum (een stikstofhoudende chemische verbinding). Het ureumverbruik geeft een indicatie van de mate van rookgasreiniging. De tot nu toe vereiste ureum-boekhouding gaf een beperkte borging van dit criterium omdat het geen richtlijn gaf voor de hoeveelheid te gebruiken ureum. Inmiddels heeft het College van Deskundigen voor alle GLK-versies een concrete richtlijn voor reumgebruik kunnen vaststellen, zodat de controle op deze eis nu sluitend is.

Relatie CO2-NOx
Gebruik van CO2 is in de glastuinbouw niet meer weg te denken. CO2 wordt toegediend aan het gewas ter bevordering van de groei en kwaliteit. Het handhaven van een optimale CO2-concentratie in de kas is essentieel voor een goede productie.
De CO2 die wordt toegediend komt meestal voort uit verwarminstallaties van een kas. In WKK-installaties wordt aardgas omgezet in warmte en elektriciteit. Bij deze omzetting komen rookgassen vrij. Deze rookgassen zijn ongereinigd en daardoor ongeschikt voor directe en ongezuiverde toepassing in de teelt omdat ze –naast CO2- onder andere NOx en de koolwaterstoffen etheen en methaan bevatten. Bovendien zijn deze rookgassen milieuvervuilend, waardoor de uitstoot tot een minimum moet worden beperkt. Door de toepassing van een  ookgasreiniger worden rookgassen – waaronder NOx – via een katalysator verwijderd. Gereinigde rookgassen kunnen worden toegepast om de CO2-concentratie in de kas te verhogen. Wanneer géén CO2 wordt toegepast in de kas dan worden de rookgassen ongereinigd afgevoerd. Bij GLK is het een vereiste dat de rookgassen continue worden gereinigd.

Registratie & borging
Vanuit GLK wordt bij een draaiende WKK vereist dat deze continue voldoet aan de criteria ten aanzien van NOx. De hoeveelheid ureum die door de rookgasreiniger wordt verbruikt geeft informatie in hoeverre de tuinder voldoet aan deze GLK-eis.
Het ureumverbruik kan per WKK variëren, omdat dit afhangt van de hoeveelheid NOx die de reiniger uit de rookgassen verwijdert. De GLK-richtlijn voor het ureumverbruik is vastgesteld in liters ureum per m3 gas van 0,0085 +/- 10%, uitgaande van een 40% ureum oplossing. Om het reinigingsproces in beeld te brengen en te kunnen borgen vereist GLK het bijhouden van registraties. De tuinder dient het aantal draaiuren van de WKK, het gasverbruik en de totale hoeveelheid ingekochte en verbruikte ureum te registreren en aan te tonen door middel van facturen en meterstanden. Voor storingssituaties en ook voor de opstarttijd van een WKK sluit GLK aan op wetgeving en BEES B (Besluiten emissie-eisen stookinstallaties). In BEES B wordt ruimte gegeven om een aantal uren af te wijken van de wettelijk vastgestelde NOxeisen. De uren waarin de rookgasreiniger in storing is -evenals de opstarttijd- dienen te worden geregistreerd. Op basis van deze data kan worden nagegaan of de rookgassen volgens de GLK-criteria worden gereinigd. De controle hiervan vindt plaats tijdens de definitieve certificatietoets bij oplevering van de kas en bij periodieke controle als de kas is aangemeld voor de Regeling groenprojecten.

Inzicht en controle
De gegevens over gereinigde rookgassen zijn niet alleen van belang voor de controle op het voldoen aan de GLK-criteria. Ook voor de telers is het interessant omdat het inzicht geeft in de kwaliteit van de CO2 die aan het gewas werd toegediend. Verder wordt het niveau van werking van de WKK-installatie en bijbehorende rookgasreiniger in beeld gebracht.