Minder energiegebruik en meer productie
dankzij de gesloten kas

Themato is gespecialiseerd in het telen en sorteren van Roma-tomaten. Dat gebeurt gedeeltelijk in een gesloten kas. Directeur Theo Ammerlaan geeft een toelichting op het concept van de gesloten kas: “Glazen kassen zijn eigenlijk grote zonnecollectoren. In bestaande kassen wordt zonnewarmte maar beperkt benut. In de zomer ontvangen kassen te veel warmte, in open kassen opent men dan de ramen. Bij gesloten kassen blijven de ramen dicht. De overtollige warmte wordt langs koud water geleid. Het opgewarmde water wordt tussen de 50 en 100 meter diep opgeslagen in de grond en wordt in de winter weer omhoog gehaald. Een warmtepomp warmt het vervolgens op tot 50 à 55 graden. Ons bedrijf bestaat uit een gesloten kas van 14.000 m2 en een open kas van 40.000 m2. De gesloten kas produceert meer energie dan er wordt verbruikt en levert de overtollige energie aan de open kas. In het gehele bedrijf hebben we dankzij de gesloten kas 36% energie bespaard en 20% meer geproduceerd.”

De voordelen op een rij
“In de gesloten kas zijn we in staat om het kasklimaat, bijvoorbeeld de warmte en de luchtvochtigheid, optimaal te beheersen. Bovendien is er minder CO2 nodig, omdat het niet zoals in de open kas het raam uit gaat. Verder gebruiken we 50% minder water, omdat het condenswater wordt teruggewonnen. Naast energiebesparing en productieverbetering levert de gesloten kas verbeteringen op waarmee we in eerste instantie geen rekening hadden gehouden. Een voorbeeld: met het sluiten van de kas wordt de infectiedruk van buitenaf aanzienlijk verlaagd. De behoefte aan gewasbeschermingsmiddelen neemt daardoor met gemiddeld 80% af. Dat is goed voor het gewas, de consument en de arbeidsomstandigheden.”

Groen Label Kas
“Ons bedrijf heeft het Groen Label Kas-certificaat. De Groen Label Kas-criteria zijn voornamelijk in het leven geroepen om energie te besparen. We hebben nu een energiebesparing van 36% bereikt en hopen in de toekomst te gaan naar 50% minder energie per kilogram tomaten ten opzichte van de norm die er voor de tomatenteelt staat. De Groen Label Kas-criteria maken inzichtelijk wat je als glastuinbouwer kunt doen om het milieu te ontzien. In dat opzicht zijn de criteria erg nuttig. Maar mijns inziens zijn de criteria van Groen Label Kas nog te veel gericht op middelen en te weinig op doelen.”

Kritische kanttekening
“In het doelgroepenoverleg Glastuinbouw en Milieu werken overheid en bedrijfsleven samen om de milieu- en energieprestaties van glastuinbouwbedrijven te verbeteren. In het Convenant glastuinbouw en milieu zijn een aantal gezamenlijke doelen vastgelegd. Deze milieudoelen zijn vertaald naar individuele bedrijfsnormen en hebben een wettelijk kader gekregen. Zo zijn er ook normen voor de CO2 – emissie. Omdat wij 36% energie besparen, produceren we ook minder CO2. Op jaarbasis ligt onze CO2 – emissie 2.000 ton onder de norm. Een glastuinbouwer moet in de toekomst € 20,- emissierechten betalen per ton. Wij produceren 2.000 ton minder en zouden dus eigenlijk 2.000 maal € 20,- terug moeten krijgen. Dat is € 40.000,-. Dat zouden we zeer goed kunnen gebruiken om de investeringen die we hebben gedaan voor de gesloten kas terug te verdienen. Groen Label Kas zou CO2 – doelvoorschriften moeten opstellen. De verlaagde CO2-emissie kan dan ook via het Groen Label Kas-certificaat in beeld worden gebracht en worden beloond.”